Snel, voor het smelt! Een ijsblokjesvraag.


Het gaat niet goed met Portugal. Te snel, te verkeerd gegroeid. Te veel geld uitgegeven wat eigenlijk niet bleek te bestaan.  En nu dus als land uitgehongerd door de machtigen der aarde, bij wijze van straf of remedie, dat maakt niet echt een verschil.

Wij waren in Porto. De eerste ochtend, in de ontbijtzaal, werden een aantal nieuwe recruten getest op hun kwaliteiten als ober. Bordjes wegnemen, koffie bijschenken, dat soort dingen. Ze waren met vijf. Drie dagen later, toen we vertrokken, bleef er nog één over. Keuze genoeg in Portugal.

Later, bij het zwembad, na een dag bergop en bergaf gewandel in de pittoreske maar straatarme binnenstad, las ik in How much is enough  van vader en zoon Skidelsky  hoe op hol geslagen kapitalisme nood heeft aan een rem. Die er vroeger altijd geweest is, toen nog hele domeinen van het leven niet aan de markt werden overgeleverd, en waardes belangrijker waren dan waarde. Ergens, ten tijde van Tatcher, Reagan en de jonge Verhofstadt, heeft iemand die remkabels doorgeknipt.

De gangen van de Yeatman zijn breder dan deze steegjes, en de kamers groter dan de huisjes. En die vloerverwarming in de badkamer, zou die standaard zijn in heel Porto?
De gangen van de Yeatman zijn breder dan deze steegjes, en een doorsnee  kamer groter dan de huisjes. En vloerverwarming in de badkamer, zou dat standaard zijn in heel Porto?

Hotel en restaurant Yeatman, waar we verbleven, heeft maar één ambitie: de absolute perfectie, en ze komen er akelig dichtbij ook. Alleen hun gasten kunnen ze niet kiezen – een stelletje voetbalfans met gekke petjes op en stoer gebral eist luidruchtig dat de auto’s voorgereden worden: een Ferrari en twee Porches. Gelukkig kan geen enkel gebrek aan beschaving de glimlach van Pedro verstoren.

Wanneer wordt het teveel? Op welk punt precies gaat perfectie over in decadentie? Wanneer wordt ambitie hebzucht? En succes graaicultuur?  Er is een makkelijk antwoord: iedereen die meer verdient dan de vraagsteller zelf (of twee keer, of drie keer, of tien keer meer – al naargelang de vrijgevigheid en de eigen ambitie om verder op te klimmen in de pikorde), al die mensen verdienen te veel, tenzij ze voetballers, tennissers, popmuzikanten of, een enkele keer, kunstenaar zijn.

Er is nochtans ook een echt antwoord. Een ethisch antwoord, wat je kan samenvatten als het Goede Leven. Niet jouw allerindividueelste invulling daarvan, niet jouw nastreven van het persoonlijk geluk, maar het Goede Leven met Hoofdletters. Met een definitie die we samen maken, en misschien, het is maar een idee, in een partijprogramma zouden kunnen gieten? Zodat we er samen over kunnen beslissen? U weet wel, democratie. Met politiek die over iets anders dan zichzelf gaat.

Basisingrediënten zouden kunnen zijn: gezondheid, bestaanszekerheid, respect, recht op invulling van je leven met persoonlijke keuzes, harmonie met de natuur, en vriendschap en sociale relaties. En daar bovenop: een leven besteed aan wat we prettig vinden, aan wat iets bijbrengt – en bijbrengen is géén synoniem voor (geld)waarde creëren. Dingen die we doen om de dingen zelf dus, niet omdat we er geld mee verdienen.  Blogs schrijven, bijvoorbeeld. Of een unieke sjaal breien voor je zoon. Of de wereld verbeteren, op je eigen tempo en je eigen schaal.

Al de rest, het werken voor geld, de strijk, de overproductie in wetenschappelijk onderzoek, is gezwoeg en geploeter.  Daar wordt niemand vrolijk van, en dat zouden we vooral minder moeten doen. Wat we allemaal samen als rijkdom produceren is eigenlijk ruim voldoende om dat mogelijk te maken.

Aan tafel in dat perfecte restaurant van de Yeatman – één Michelinster slechts, maar ze verdienen er twee, kwam het antwoord op al deze existentiële kwesties in de vorm van een quiz.

Als een  ijsblokje samen met de fles witte wijn uit een emmer komt en valt, wat doe je daar dan mee?

  1. onverstoord  wegschuiven in de coulissen
  2. oprapen en terug in de emmer gooien, het is immers niet omdat het even de emmer verlaten heeft dat het zijn functie als wijnkoeler niet meer kan uitoefenen
  3. niets, dat smelt wel, en er is toch niemand die het ziet liggen
  4. oprapen, naar de keuken brengen en daar recycleren in het afwaswater; wat op de grond heeft gelegen kan in een fatsoenlijk restaurant nooit meer publiekelijk worden gebruikt, maar helemaal nutteloos is het ook weer niet

Bij het dessert, zes hemelse variaties met tropisch fruit, begeleid door een uitmuntende port, waren we er min of meer uit.

Het ijsblokje wordt uiteraard opgeraapt en weggebracht. Perfectie is meedogenloos en kent geen compromissen.

En de Yeatman is er over. Het hoeft niet echt. Het is decadent. Maar het zou toch fijn zijn en bijdragen tot het  Goede Leven, dachten we, als iedereen, bij loting, toerbeurt of credit card, er eens terecht zou kunnen voor een paar dagen allerindividueelst goed leven. Het is u van harte gegund.

Advertenties

3 gedachtes over “Snel, voor het smelt! Een ijsblokjesvraag.

  1. dag dirk, eindelijk, dan toch, van mijn kant…

    heel fijn geschreven, met boeiende overwegingen.
    De moeilijkheid zal zijn het goede leven zo te omschrijven dat het voor iedereen wat klopt. De één z’n C3 is de ander zijn Ferrari! Al mag het vooral niet gaan over wat je hebt, maar wat je bent. Wat je bent voor anderen in de eerste plaats.
    En een portie decadentie op z’n tijd moet kunnen natuurlijk. Vanuit mijn job, mijn vak want dat is het eigenlijk ook wel, weet ik: af en toe heel ongezond doen is goed voor de gezondheid!
    En die hele discussie tussen graaicultuur en jaloeziemaatschappij…ik weet het ook niet hoor,,maar van sommige lonen denk ik wel: dat is een heel leven lang decadent…

    tot een volgende,

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s